Menü Kapat

Emir Kipi

Kibar emir çekimi

Emirden daha çok rica anlamı bulunmaktadır. Çekimini elde etmek için fiilin te şeklinin sonuna “kudasai” kelimesi eklenir. Anlamı –(y)in, -(y)iniz şeklinedir.

Yonde kudasai → 読んでください。→ okuyun (lütfen)

İtte kudasai → 行ってください。 → gidin (lütfen)

Olumsuz çekimi:

Fiillerin kibar olumsuz emir çekimi, fiilin olumsuz te çekimine “kudasai” eklenerek yapılır.

Yomanaide (olumsuz te çekimi)

Yomanaide kudasai ( olumsuz kibar emir çekimi) → 読まないでくささい → okumayın (lütfen)

Kibar ama zorlayıcı emir çekimi

Kibar emre göre daha zorlayıcı emir çekimidir. Fiilin masu çekiminde -masu ekinin atılıp yerine –nasai ekinin getirilmesiyle elde edilir.

Yomimasu (masu çekimi)

yomi (-masu eki atılıp yerine -nasai eki getirilir.)

yominasai (読みなさい) → oku

 

İkimasu (masu çekimi)

iki (-masu eki atılıp yerine -nasai eki getirilir.)

ikinasai ( 行きなさい) → git

Olumsuz çekimi:

Kibar ama zorlayıcı emir çekiminin doğrudan emir olumsuz kullanımı yoktur. Bu kullanıma yakın “–mek yasak” anlamında “-te wa ikanai” (düz) veya “-te wa ikemasen” (kibar) kullanım şekilleri vardır.

hanashite wa ikanai (düz) → 話してはいかない → konuşmak yasak

hanashite wa ikemasen (kibar) → 話してはいけません → konuşmak yasak

Zorlayıcı emir çekimi (kaba emir)

En kaba, en zorlayıcı emir çekimidir. Çekimi fiil gruplarına göre değişiklik gösterir.

Şöyle yapılır:

  • Birinci grup fiillerde fiilin sözlük şeklinin sonundaki –u sesi düşer, yerine-e sesi getirilerek elde edilir.

Yomu (sözlük çekimi)

Yome (kaba emir)  → 読め → oku!

  • İkinci grup fiillerde fiilin sözlük şeklinin sonunda –u sesi düşer, yerine -o sesi getirilerek elde edilir.

Neru (sözlük çekimi)

Nero (kaba emir) → 寝ろ  → uyu!

  • Üçüncü grup fiillerin kaba emir şekli şöyle yapılır:

Suru (sözlük çekimi)

Shiro (kaba emir) → しろ →  yap!

 

Kuru (sözlük çekimi)

Koi (kaba emir) → こい →  gel!

Olumsuz çekimi:

Zorlayıcı emrin çekimi, fiillerin sonuna –na hecesi getirilerek yapılır. Üçüncü grup fiiller de bu kurala dahildir.

Yomu (sözlük çekimi)

Yomuna (kaba emir) → 読むな → okuma!

 

Suru (sözlük çekimi)

Suruna (kaba emir) → するな → yapma!

 

Kuru (sözlük çekimi)

Kuruna (kaba emir) → くるな → gelme!